Rozen snoeien, bemesten en verzorgen

Welke roos heb je?

Hoe ver je een roos terugknipt, hangt af van hoe hij groeit, en dat zie je zelf in de tuin.

De lage rozen in een perk of border hebben één grote bloem per steel of bloemen in trossen. Een struikroos wordt groter en losser, en op het label staat dan vaak heesterroos of Engelse roos. Een klimroos heeft stijve, dikke takken die je tegen een muur of rek bindt, en bloeit meestal de hele zomer. Een rambler heeft lange, soepele takken die als een waterval over de schutting hangen, en bloeit maar één keer, in juni of juli.

Twijfel je, haal er in maart dan alleen het dode hout uit en kijk die zomer hoe hij bloeit.

Wanneer snoei je rozen?

Let op de forsythia, de struik die vroeg in het voorjaar geel bloeit, nog voordat hij blad heeft. Staat die in bloei, dan is de zwaarste vorst voorbij en zie je aan de rozen de ogen zwellen. Aan de kust en in het westen is dat meestal eind maart, in het oosten begin april. Ogen zijn de knopjes op de steel, kleine rode of groene bultjes net boven de plek waar vroeger een blad zat. Daar komt de nieuwe scheut uit, en daar knip je boven.

Begin je na een zachte winter al in februari, dan lopen de rozen vroeg uit, en bij de volgende koude nacht bevriezen die scheutjes alsnog.

Hoe ver knip je een roos terug?

Bij elke roos begin je met een rondje opruimen. Knip de dode takken eruit, en ook de takken die na de vorst binnenin bruin of zwart zijn, die dunner zijn dan een potlood, of die naar het midden groeien. Knip steeds 5 mm boven een oog dat naar buiten wijst, schuin aflopend van het oog af, zodat regen er niet op blijft staan. Gebruik een scherpe snoeischaar en trek dikke leren handschoenen met lange kappen aan.

Bij de lage borderrozen houd je daarna vier tot zes gezonde stelen over. Die knip je terug tot drie à vijf ogen, zo’n 15 tot 30 cm boven de grond. Zaag eens in de paar jaar de oudste, grijze stam bij de grond af, zodat er een jonge voor in de plaats komt.

Een struikroos knip je alleen een derde korter, en elk jaar haal je een of twee van de oudste takken bij de grond weg. Bloeit hij maar één keer per zomer, doe dat dan na de bloei.

Bij een klimroos bind je de lange hoofdtakken zo schuin of plat als het kan, want langs een liggende tak lopen veel meer zijscheuten uit, en daaraan komen de bloemen. In het voorjaar knip je die zijscheuten terug tot twee of drie ogen.

Een rambler laat je in het voorjaar staan, want hij bloeit op de takken van vorig jaar. Pas na de bloei, in juli of begin augustus, knip je een paar van de oudste takken bij de grond weg en bind je de jonge scheuten op.

Van juni tot eind augustus knip je de uitgebloeide bloemen weg, tot boven het eerste blad met vijf blaadjes. Dan komt de volgende bloei sneller. Vanaf september laat je ze zitten voor de bottels.

Bemesten

Direct na de voorjaarssnoei, in april, krijgt een roos een ruime hand organische korrelmest met een laag compost eroverheen. Na de eerste bloei, eind juni of begin juli, volgt nog een even grote portie. Daarna stop je, want een roos die in augustus nog mest krijgt, maakt nieuwe groene takken die de vorst niet aankunnen.

Een rambler heeft genoeg aan de voorjaarsbeurt. Een roos in een pot krijgt vanaf april tot eind juli elke twee weken vloeibare organische mest.

Plek, planten en water

Een roos wil minstens zes uur zon per dag, op een plek waar de wind door het blad kan, niet langs een smal pad en met al die doorns niet naast de zandbak. In een windstille hoek tussen schutting en schuur blijft het blad na regen lang nat, en dan krijgt hij eerder schimmel.

Op klei doen rozen het goed. Op zandgrond meng je bij het planten flink wat compost door het plantgat.

Rozen zonder pot, met kale wortels, plant je van november tot en met maart, als de grond niet bevroren is. Laat de wortels eerst een paar uur in water staan. Onderaan de stam zie je een knobbel, de entplek, en die moet 3 à 5 cm onder de grond komen. Kies een plek waar niet jarenlang een andere roos stond, want daar blijft een nieuwe vaak kwakkelen.

Een pas geplante roos krijgt bij droogte elke week een volle gieter. Op klei hoeft dat na een paar jaar zelden nog, op zand wel. Giet op de grond en liever ’s ochtends, want blad dat ’s nachts nat blijft, krijgt zwarte vlekken.

Winter en vorst

De meeste rozen kunnen goed tegen vorst, behalve op die ene plek: de entplek. Daar is de roos op de wortel van een wilde roos gezet. Bevriest de entplek, dan is je roos weg en groeit alleen de wilde roos nog door.

Hoog in november daarom de voet aan met 15 à 20 cm grond of compost, zeker bij jonge rozen, en haal die grond in maart bij het snoeien weer weg. Kort in november ook de lange takken een derde in, want anders staat de struik aan de kust de hele winter te zwaaien tot hij los in de grond staat.

Veelgemaakte fouten

• Een rambler in maart kort knippen omdat de buurman zijn rozen ook knipt. Die zomer komt er geen bloem.
• Wilde scheuten laten staan die van onder de entplek komen. Ze groeien harder dan de roos zelf.